Ondernemen anno 2040

Hoe gaat u als ondernemer om met de veranderingen, de steeds bredere aandacht voor duurzaamheid en sociale aspecten van het personeelsbeleid? Hoe gaat u vormgeven aan de alternatieven van bonussen om mensen binnen de organisatie te houden en bovenal, hoe gaat u als ondernemer om met de steeds bredere diversiteit die binnen organisaties zal optreden.

Duurzaamheid

Duurzaam ondernemen wordt steeds belangrijker, of het nu gaat om strengere regelgeving die zich steeds verder ontwikkeld of dat het nu gaat om doelstellingen. Voor beiden geldt dat aandacht loont, hoe gaat u om met deze veranderingen? Als ondernemer is er de keuze voor ad-hoc inspringen op veranderingen als ze voor de deur liggen, of bouwen aan een strategisch plan wat misschien net even verder gaat dan de concurrent.

Daar zit hem nu net het grote verschil, want bij ad-hoc reageren loopt u als ondernemer het risico achter de feiten aan te lopen en telkens opnieuw in te moeten springen op veranderingen die zich aandienen. Daarbij moet u op dat moment niet alleen inspringen op het punt, maar bovenal ook uw mensen meenemen in dit zelfde proces wat de nodige weerstand op kan roepen. Bij het uitwerken van een strategisch plan kan u de veranderingen voor zijn en de mensen binnen uw organisatie meenemen in de ontwikkelingen die uw organisatie naar de toekomst laten werken.

Sociale organisatie aspecten

Met het laatste voorgaande punt komen we ook bij de sociale aspecten van de organisatie. Want hoe krijgt u uw medewerkers mee in een proces als verduurzaming van uw organisatie? Het gaat bij de stap naar duurzaamheid niet alleen om het veranderen van het beleid en eventuele werkprocessen maar bovenal ook om de cultuur die binnen een organisatie aanwezig is.

Om duurzaam ondernemen meer dan beleid maar een bewust keuze van de gehele organisatie te maken is het belangrijk medewerkers hierin mee te krijgen. Immers, zij moeten veel van de aspecten van het beleid uitvoeren en daarom is het dragen van deze veranderingen in de cultuur van groot belang. Dit gaat niet vanzelf en vraagt een strategische aanpak, aanjagers om de tegenstanders te overtuigen en vooral het benadrukken van de voordelen. Belangrijk hierin is dat de nadelen en problemen bespreekbaar zijn.

Ten slotte zijn er ook de sociale aspecten die de organisatie vormgeven, zoals het vervangen van bonussen voor andere secondaire arbeidsvoorwaarden. Het bieden van flexibele pakketten in secondaire arbeidsvoorwaarden door grote bedrijven bij winsten alle medewerkers belonen met een winstuitkering, i.p.v. alleen een bonus aan het management. Want de manager heeft zijn/haar team nodig om te floreren en die erkenning van uw personeel maakt dat zij zich nog meer betrokken voelen bij uw onderneming.

Diversiteit

Door de invoering Participatiewet komen er meer mensen met een beperking op de arbeidsmarkt, althans dat is het doel en met minder kansen op een uitkering zal dit in de praktijk ook vorm moeten krijgen. Daarnaast noodzaakt de vergrijzing tot alternatieven om mensen aan te nemen, dus ook mensen met beperkingen of immigranten. Dus de werkvloer zal er de komende jaren zeker anders uit gaan zien. 

De klassieke ‘witte’ organisatie met ‘de mannen tussen de 30 en 45 jaar’ zal over 25 jaar niet meer bestaan. De organisatie zal dan gevormd worden door een palet van mensen en waarom zouden we daar niet nu alvast aan beginnen? Net als de klassieke manier van werken steeds verder zal worden vervangen door duurzamere alternatieven en verdere automatisering. Kortom, anno 2040 zal de arbeidsmarkt en ondernemerschap niet meer zijn wat het nu is, durft u alvast de voorzichtige stappen in de toekomst te zetten?

Sociaal contract

Afgelopen zondagavond gaf het programma Tegenlicht in inkijkje in de wereld van cyberspace, hackers en alles wat daarmee te maken heeft. Er is veel wat we niet weten, veel waarvan we hopen dat bedrijven ons er tegen beschermen, waar we onze gegevens aan verstrekken en toch blijken er keer op keer veiligheidslekken te zijn. Dit soort zaken vallen zeker ook onder MVO, want maatschappelijk verantwoord ondernemerschap is ook hoe ga je om met je klanten, personeel en andere stakeholders in de digitale wereld.

Een van de experts sprak over een sociaal contract. Waar moet je aan denken bij een sociaal contract, dat is een overeenkomst tussen een bedrijf en/of persoon met overheid, maar is ook toepasbaar op een bedrijf met zijn of haar stakeholders. Met een sociaal contract maak je afspraken over zaken die beide partijen aangaan, het is zoiets als een gebruikersovereenkomst maar dan eentje waar beide partijen op gelijke voet moeten staan. Een sociaal contract kent veel voordelen, ook als het om MVO gaat.

Waarom een sociaal contract

Neem even het voorbeeld van cyberspace, veel burgers gaan er vanuit dat de overheid ons beschermt net als het leger doet bij een aanval. Toch geeft commandant van het taskforce cyberteam van de MIVD en AIVD aan dat zij daarvoor niet zijn. Zij weren zich uitsluitend defensief tegen aanvallen op de overheid. Dat zal velen gek in de oren klinken, want wat met de bedrijven waar wij als ondernemer of als particulier klant van zijn? Deze bedrijven zijn technisch gesproken zelf verantwoordelijk voor hun cyberdomein, de gegevens die zij beheren en dus in veel gevallen ook gevoelige gegevens.

Door een sociaal contract met stakeholders kunnen bedrijven samen met klanten afspraken maken over veiligheid, door samen te werken aan een veilig cyberdomein zonder onhaalbare algemene voorwaarden. Maar een overeenkomst waar ieder zijn of haar eigen deel in eigen verantwoording neemt. Immers, als je als klant je computer beveiligd, je bankgegevens voor jezelf houdt en alle redelijke voorwaarden volgt, waarom zou je dan niet je geld terug krijgen als er een veiligheidslek ontstaat.

Maatschappelijke positie

Slaan we de handen ineen om
het vertrouwen te herstellen?

Voor alle bedrijven geldt dat zij een maatschappelijke positie hebben, ten opzicht van alle stakholders in welke vorm dan ook. Door sociale contracten aan te gaan, om gezamenlijk te werken aan veiligheid in zogenaamd ‘real life’ en ‘cyberspace’ kunnen we gezamenlijk bouwen aan een herstel van vertrouwen. Vertrouwen in banken, verzekeraars, financieel adviseurs en ook als het gaat om vertrouwen in de steeds verder digitaliserende dienstverlening van zowel bedrijven als de overheid.

Door sociale contracten aan te gaan, en minder algemene voorwaarden die voor veel mensen en bedrijven een strop blijken te zijn in geval van problemen, is het mogelijk om gezamenlijk het vertrouwen in de maatschappij te herstellen. Want zonder vertrouwen is ondernemen een last, producten en/of diensten inkopen een relatie gebaseerd op wantrouwen en dus een bron van mogelijke rechtszaken, problemen en andere ellende. Dat zouden we gezamenlijk moeten aanpakken door meer in te zetten op sociale contracten om daarmee het vertrouwen bij consumenten, producenten en overheden te herwinnen om tot een nieuwe maatschappelijke standaard te komen.

MVO, ook bij klanten en leveranciers!

MVO is meer dan alleen kijken naar de eigen bedrijfsvoering, het gaat ook om de bedrijfsvoering die in de gehele keten van productie, tot levering wordt toegepast. Als een bedrijf MVO als een belangrijk speerpunt presenteert is het niet klaar als men alleen in de eigen organisatie MVO in alle facetten doorvoert. Toch was het opvallend dat juist in de werksituatie bij PostNL, waar bezorgers heel slecht worden betaald en bovendien als ZZP’ers moeten werken, de directeur van Bol.com zich verre van verantwoordelijk voelt voor het beleid dat bij de bezorgservice wordt gehanteerd.

Als je de website banen.bol.com bekijkt moet het een enorm gezellig bedrijf zijn om te werken, men geeft aan dat het waarde hecht aan goede arbeidsvoorwaarden en dus zou men ervan uit moeten kunnen gaan dat werken bij Bol.com vooral heel leuk en prettig moet zijn. Wat vooral interessant is, is dat men bij Bol.com kortingen op het gehele assortiment aan de personeelsleden biedt, maar blijkbaar worden de studieboeken met betrekking tot MVO met name door de directeur en het management gemeden…..

Pakketbezorgers

De pakketbezorgers van PostNL deelden afgelopen maandag pakketjes ‘verantwoordelijkheid’ uit en dat past zeker bij de positie die Bol.com heeft ten opzicht van de bezorgers. Want zij werken 60 uur per week voor 1300€ netto en dat klinkt inderdaad niet als een bedrijf wat zijn maatschappelijke positie erg serieus neemt. Immers als de directeur van Bol.com de situatie van de bezorgers niet zijn probleem, maar het probleem van PostNL noemt terwijl juist Bol.com als een van de grootste klanten de prijzen verder en verder naar beneden duwt.

Waarom neemt deze directeur het welzijn van zijn eigen personeel wel serieus en dat van de bezorgers niet? Waarom voelt hij het niet als zijn verantwoording om ook in de keten de verantwoordelijkheid te nemen voor eerlijke en prettige werkomstandigheden? De simpelste reden is dat deze directeur ervoor kiest om meer winst te maken, meer klanten te trekken door gratis bezorging ten kosten van de mensen die deze pakketten moeten bezorgen. Maar waar zijn deze mensen in zijn personeelsbeleid?

Bangladesh

We kennen allemaal de beelden nog van de kledingfabrieken in Bangladesh die in april 2013 door gebrek aan veilige werkomstandigheden zijn ingestort. De bedrijven die gebruik maakte van deze kledingfabrieken kozen voor een goedkope productie ten koste van mensen, terwijl ook veel van deze bedrijven MVO als een belangrijk onderdeel van de bedrijfsvoering zien. Het heeft veel levens gekost, veel levens verwoest en op dat moment wilde al de bedrijven die kleding afnamen iets doen aan de werkomstandigheden.

Toch blijkt er ruim anderhalf jaar later weinig veranderd, men kijkt wel naar de bedrijven waar men de producten afneemt, maar niet naar de bedrijven aan wie deze leveranciers hun werk weer uitbesteden. En daar gaat het mis, want ook in die aanbestedingen ligt de verantwoording van deze winkelketens, immers het gaat om de hele productieketen. Het gaat om het oppakken van verantwoording voor de productie van de producten waarop deze concerns veel geld verdienen.

MVO People

Als bedrijf heb je een bepaalde verantwoording, of het nu om mensenrechten, veilige werkomstandigheden of een eerlijk loon gaat. Als ondernemer/directeur ben je niet alleen verantwoordelijk voor je eigen toko, je kan ook eisen stellen aan de bedrijven waar je diensten en producten afneemt. Waarom, simpelweg omdat het uitdragen van MVO verder gaat dan alleen de eigen organisatie, MVO gaat om alle stakeholders en dus ook om de bedrijven waar je als ondernemer mee samenwerkt en daarom is aandacht voor de werkomstandigheden bij de gehele keten onderdeel van het MVO beleid. Afschuiven kan niet meer, want maatschappelijke verantwoordelijkheid gaat verder en dus ook om arbeidsomstandigheden ver weg of dichtbij bij uw klanten, leveranciers en dienstverleners!